تبلیغات 
تبلیغات
با سلام
به علت مشغله زیاد وبلاگ به بالاترین
پیشنهاد واگذار میشود
لطفا پیشنهادات خود را در نظرات
همین پست و به صورت خصوصی قرار
دهید تا به شما پاسخ داده شود
لطفا آدرس وبلاگ یا سایت یا ایمیل
خود را بگذارید تا با هم در تماس باشیم
(ترجیحا وبلاگ)
ماهی های گوپی دارای رنگ های متنوع و زیبایی هستند که انواع آن عبارتند از :
گوپی پوست ماری – گوپی دم قرمز سنگاپوری – گوپی کمر مشکی سنگاپوری – گوپی دم زرد – گوپی دم آبی – گوپی دم خرگوشی – گوپی فانتزی و چندین نوع گوپی دیگر که اغلب نوع ماده این ماهی از نوع نر جثه بزرگتری دارد.
ماهی گوپی بسیار مقاوم است و با هر شرایطی خود را تطبیق می دهد. به سادگی تکثیر و پرورش داده خواهد شد و برای سایر ماهی ها هیچگونه مزاحمتی ندارد. برای نگهداری از ماهی گوپی توصیه می شود آکوارومی کوچک با حجم 20 گالن همراه با مقدار زیادی گیاه آكواریومی نظیر java Fern و java Moss استفاده شود. گیاهان فوق مقاوم هستند و می توانند ترکیبات آب سخت را که برای گوپی ها مطلوب است تحمل كنند. ماهی گوپی معمولا PH در محدوده متوسط یعنی 7 (خنثی) را ترجیح می دهد اما می تواند خود را با شرایطی پایین تر تا 6 و در نهایت تا بالای محدوده 7 (نزدیک به 8) وفق دهد و ( اگرچه آنها آب سخت را به خوبی تحمل می کنند) سختی آب می بایست در حد متوسطی باشد. هنمچنین در مقابل سختی كم مقاومت نیستند. درجه حرارت محیط نگهداری آنها می بایستی پایین تر از 75 درجه فارنهایت باشد اما می توانند درجه حرارتی مابین 60تا 80 درجه فارنهایت را نیز تحمل کنند.
از گوپی ها استفاده گسترده ای برای كنترل پشه می شود و به عنوان غذای این ماهی پشه هایی كه تهدیدی برای انتقال بیماری مالاریا هستند را می توان استفاده كرد. شما می توانید در آکواریوم خانه خود به گوپی ها غذاهای خشک شده، فریزری، لارو قرمز رنگ پشه های ریز، توبی فیکس، میگوی آب شور و همچنین غذاهای آماده که حاوی حجم بالای سبزیجاتی نظیر Spirulina است، بدهید.
معمولاً اندازه این ماهیها در جنس نر 3 سانتی متر و ماده آن 6 سانتی متر است.
نوع نر ماهی گوپی نسبت به ماده بسیار زیباتر و دم نرها دارای رنگهای متنوع و زیبایی می باشد. اندام بدن نرها نسبت به ماده ها ظریفتر و طول بدنشان کمتر است البته وجود پای تناسلی در کنار مخرج ماهی نر باعث می شود در سنین کم هم بتوان جنسیت آنها را تشخیص داد. ماهی گوپی ماده رنگ آمیزی کمتری دارد و دم آن معمولی است.
گوپی نر، گوپی ماده را بارور می کند. به این صورت که از باله مخرجی اش یا همان منفذ تناسلی استفاده کرده و این کار را انجام می دهد. ماده هایی که باردار می باشند معمولا در محیط تاریک ظاهر می شوند و اطراف مخرج و همینطور بدنشان افزایش حجم پیدا می کند.
نوع نر علاقه زیادی به خوردن نوزادان ندارد، اما نوع ماده تمایل بیشتری نشان می دهد. هر چه زمان بارداری و زایمان نزدیک تر می شود، رنگ محل مخرج ماهی ماده پر رنگتر و سیاه تر و شکم ماهی ماده بزرگتر می شود. گوپی ماده در دمای 27 درجه سانتیگراد بطور متوسط هر ماه یک نوبت زایمان می کند.
هیچ وقت گوپی ها و بارب ها را در کنار هم قرار ندهید زیرا بارب ها و مخصوصا تایگر بارب به ماهیانی با دم و باله زیبا و بلند همچوت انجل و گوپی حساسیت نشان خواهد داد و مدام در تعقیب آنها جهت گاز گرفتن حرکت می کند(شاید به دلیل حسادت ! ) .
طرز تشخیص جنسیت گوپی ها:
ماده :
الف- باله زیر شکم ماهی ماده پهن و بزرگ و گرد است.
ب- بدن ماهی ماده ساده و بی نقش و نگار است.
ج- زیر شکم ماهی ماده خال سیاه وجود دارد که وضعیت بچه ها را نشان می دهد.
نر :
الف- باله زیر شکم ماهی نر بصورت پای تناسلی کشیده و باریک است.
ب- اندام ماهی نر لاغرتر، کشیده تر و باریک تر است.
ج- دارای رنگهای گوناگون و نقش و نگار بیشتری است.
برای تکثیر ماهی فیتر موارد زیر قابل ذکر است:
1 – انتخاب ماهی مولد :
هر تکثیری نیاز به داشتن مولدین خوب دارد.مولدی که بدنی سالم از نظر خصوصیات فیزیکی داشته(نقص بدنی نداشته باشد)،رنگی براق و زیبا داشته باشد،از سلامت و شادابی کامل برخوردار باشد،درتانکی با ماهیان سالم قرار گرفته باشد،از نظر اندازه بدن ،جفتها با یکدیگر تناسب داشته باشند،پیر نباشد،ترجیحا از جایی خریداری شود که تولید کننده اش به انتخاب وبه گزینی نسل خودش پرداخته باشد و ....
2 – تعداد ماهی لازم.بهتر است برای شروع کار از 2 نر و 3 تا4 مادهاستفاده شود.(احتمال آسیب دیدن ماهیان ماده در دوره تکثیر خصوصا برای افراد نوتجربه بیشتر بوده و ماهیان خریداری شده از بازار نسبت به ماهیان تولیدی خودمان ازتلفات بیشتری برخوردارند ( .
3 – عملیات بعد از خرید.
می توانیم ماده ها را به تانک اجتماعی انتقال داده (با حفظ اصول قرنطینه ماهیان تازه وارد)و نرها را در جایگاه انفرادی قرار دهیم یا نرها و ماده هارا در جایگاههای انفرادی نگهداریم.
به ماهیان توجه لازم را کرده و اجازه میدهیم با شرایط پرورشی ما ) دمای آب ،كیفیت فیزیكی و شیمیایی آب ،شرایط محیطی پرورش و ...) تطبیق یابند.بعد از گذشت 10تا 15 روز میتوانیم شرایط تکثیر را آماده کنیم.
4 – آماده سازی جایگاه تکثیر.ماهیان برای تخمریزی نیاز به جایگاهی مناسب دارند که علاوه بر فراهم آوردن شرایط فیزیکی و شیمیایی ومحیطی لازم برای والدین،باید برای تفریخ تخمهای گذاشته شده(بدنیا آمدن بچه ها) توسط والدین و سپری کردن دوران بسیار سخت و حساس نوزادی این ماهیان نیز مناسب باشد . شاید موارد زیر روشنگر این جایگاه باشد
.
- جایگاه نباید زیاد بزرگ باشد . ظرفی به گنحایش 15 تا 20 لیتر میتواند به خوبی مورد استفاده قرار گیرد.بزرگی بیش از اندازه جایگاه سبب دور شدن زوجین ازهم و اختفا ماده و به طول کشیدن دوره تخمریزی میشود. بعلاوه انجام وظیفه پدرانه ماهی نر (جمع آوری تخمها و لاروها) را بسیار سخت می کند.انتخاب جایگاه بزرگ برای این كار ، مرحله تغذیه نوزادان را با مشكل مواجه خواهد ساخت
.
- ارتفاع آب 15 تا 20سانتیمتر مناسب است.ارتفاع بیشتر سبب فشار بیشتر به ماهی نر برای جمع آوری تخمها شده و از آن مهمتر فشار زیاد آب (ارتفاع زیادتر آب) برای لاروهای تازه از تخم درآمده خوب نیست
- جایگاه باید در جایی آرام و به دور از استرسهای بیرونی(تحریکات ناراحت کننده) قرارگیرد . (شدت نور خیلی زیاد نباشد،دستکاری داخلی و بیرونی صورت نگیرد ،از حرکات تند وپرصدا در اطراف جایگاه پرهیز شود و ...
- جایگاه میتواند کاملا ساده و بدون پوشش گیاهی باشد یا در آن ازگیاهان شناور در سطح و طبقات آب استفاده کرد . این گیاهان به ماهی کمک میکند تاحبابهای لانه اش را بهتر محصور کرده و احساس راحتی بیشتری بکند. توجه داشته باشید بودن گیاه علاوه بر مزایایی که دارد میتواند سبب به تاخیر افتادن دوره جفت گیری ماهیان شده و بار آلودگی آب را بیشترکرده و نر در آن سخت تر به دنبال ماده اش یا تخمها و نوزادان فروافتادهمیگردد.
جایگاهی بدون شن وهر گونه قطعات اضافی(گیاه و فیلتر و ...)،سبب آشنایی زودتر زوجین شده و مهمتر از ان، از آلودگی میکروبی کمتری برخوردار بوده و یافتن تخمها و نوزادان را برای نر بسیارراحت میکند.
- آبی تمیز ومناسب و تازه ،بهترین گزینه برای جایگاه تکثیر است .تمیزی آب امکان قارچ زدگی تخمها را به حداقل رسانده و زخمهای ماهی نیز در معرض آلودگی کمتری خواهد بود.جایگاه پر آب شده باید حداقل 24 ساعت قبل با شرایط دمایی جایگاه قبلی فایتر هم دما شدهباشد.
- یک قطعه پلاستیک فریزر (یا یک قطعه صفحه یونولیت ) به ابعاد تقریبی10 در 5 سانتیمتر (کمی کوچکتر یابزرگتر) باید در سطح آب قرار داده شود.
- در این مرحله جایگاه نیازی به گردش آب و تهویه ندارد.
-تنظیم دما درمحدوده مناسب در طول دوره تکثیر الزامی است.
–5 انتقال مولد: نمیتوانید ماهی نر و ماده را همزمان صید کرده و به جایگاه انتقال دهید.در این حالت هر دو زمان یکسانی برای آشنایی با محیط و یکدیگردارند.
- در هنگام انتقال سعی شود آب جایگاههای قبلی والدین در تانک تکثیر ریخته نشود.
- شاید بهتر باشدانتقال در عصر صورت گرفته شود .در صورت آماده بودن ماهیان، صبح روز بعد تخمریزی صورت میگیرد.(تعدادی از ماهیان تخمگذار ترجیح میدهند با شروع روز فعالیت تخمریزی راانجام دهند( .
6 – صبر وحوصله با انتقال مولدین بهجایگاه تخمریزی ماهیان یكدیگر را دیده و تغییراتی در فعالیتهای داخلی بدن آنها وخصوصیات رفتاری و ظاهری آنها صورت میگیرد.
- ماهیان از دیدن یكدیگر به وجد آمده و رنگشان براق و تیره تر میشود و برای یكدیگر باله هایشان را آرایش میدهند.در این مرحله اینكه كدام قوی یا ضعیف است مطرح نبوده و رفتارهای آشنایی زوجین با یكدیگر صورت می گیرد.
- ماهی نر از ماده خود با حركات زیبای باله و شنا ،خواستگاری كرده و ماده با حركات مشابهی به آن پاسخ می دهد.اگر پذیرش طرفین صورت گیرد ماهی نر به سمتی كه میخواهد لانه درست كند شناكرده و ماده به دنبالش حركت كرده و گویا با یكدیگر می خواهند لانه بسازند.از این مرحله به بعد ماهی نر بسرعت به ساخت و تكمیل لانه پرداخته و خیلی زود تخمریزی صورت می گیرد.
- اگر مراسم اولیه آشنایی به خیر و خوشی تمام نشود و یكی از طرفین ، از انجام رسوم معمول تكثیر نسل طفره رود . زد و خورد ماهیان آغاز میشود.در بیشتر موارد ماهی نر است كه غالب می باشد مگر اینكه ماهی ماده بزرگتر و قویتر باشد كه در اینحال میتواند زخمهای قابل توجهی به ماهی نر وارد كند.
- دعواهای ماهیان نر با ماده در غالب اوقات به زخمی جدی و مهلك تبدیل نمی شود.صدمات تا زمانیست كه ماهی نر برتری خود را با گرفتن چند گاز از باله ها و دم ماده (و گاه از پلوها)به وی به اثبات برساند . بعد از آن ماهی ماده بیشتر به گوشهای از جایگاه خزیده و در نوبتهای مختلفی در محوطه حضور می یابد و در صورتی كه آمادگی داشته باشند با دعوت نر به زیر لانه رفته و تخم میریزند و گرنه در نوبتهای مكرری ماهی نر از ارعاب و تشویق برای حضور ماده برای تخمریزی استفاده كرده و نهایتا در غالب موارد این رفتارها به تخمریزی منجر میشود.
در به نتیجه رسیدن این رفتارهای تولید مثلی به تخمگذاری، نباید عجله كنید و شرایط مناسبشان را به هم بزنید .در صورتیكه زوجین برایتخمگذاری آماده باشند و یكدیگررا بپذیرند،فرایند آشنایی با یكدیگر تا تخمگذاری بین 5 تا 12 ساعت(كمتر از نیمروز) بطول می انجامد.اما گاه به دلایل متعددی از جمله آماده نبودن شرایط جسمی و روحی و محیطی برای طرفین طول این دوره به 7 تا 10 روز نیزمی رسد.
- در صورتیکه تخمگذاری بیش از یک تا دو روز طول بکشد باید به ماهیان غذا بدهید.غذایی کامل که آب را آلوده نکرده(پایداریش در آب زیاد باشد) و روزانه یک وعده و به حدی که در همان زمان خورده شود.7 – تخمگذاری ماهیبا تخمگذاری ماهی ماده نقش و وظیفه وی در تولید نسل آینده به اتمام میرسد.دیگر حضور وی درجایگاه نه لازم است و نه درست.اینك باید پدر مهربان وظیفه مراقبت از تخمها را به عهده بگیرد.
- ماهی ماده رابعد از تخم ریزی از جایگاه خارج میكنیم.او خطر بالقوه و بالفعلی برای تخمها و یانوزادان از تخم در آمده است.حضور او (ماهی ماده) باعث فشار بیشتر جسمی و روحی به ماهی نر میشود.از طرفی ماهی نر به حضور دشمن تخمها در محوطه لانه نمیتواند بی تفاوت باشد و دائم باید در حال دور كردن او از محوطه لانه باشد و از طرف دیگر این تعقیب وگریز سبب میشود تا جمع آوری و سازمان دادن تخمها و لاروها توسط ماهی نر به درستیصورت نگیرد.
- تخمها بسته به دمای آب حدود 24 ساعت بعد تفریخ میشوند(كمی زودتر یا دیرتر(
- لاروهای نو رس (بچه فایترهای تازه از تخم در آمده ) دارای ذخیره غذایی به ارث برده از مادر هستند كه حدود 3 روز آنها را از تغذیه بینیاز میسازد.8 – عملیات پایانی
- در روز اول تفریخ تخمها،آنها بسیار کم حرکت بوده و ماهی نر به راحتی آنها را جمع آوری و مدیریت می کند.لذا خوب دیده نمیشوند.از روز دوم تفریخ شدن، فعالیتشان بیشتر شده و آنها رادر اطراف لانه و در حال سقوط از لانه یا در کف مشاهده می کنیم.ماهی پدر بدون تامل،از مرحله ریزش تخمها در مرحله جفتگیری تا سازماندهی و نگهداری تخمها و لاروها تا روز سوم بعد از تفریخ تخمها،بیدرنگ مشغول بازسازی لانه،جمع آوری تخمها و درمرحله بعد جمع آوری نوزادان از محوطه اطرف لانه و انتقالشان به لانه بوده است .اینكار سخت ،انرژی زیادی را طلبیده و او را به شدت خسته و نهایتا عصبی میكند.یعنی ازروز سوم تخمگذاری(روز دوم در آمدن نوزادها) تعداد نوزادانی كه از لانه خارج شده وبه اطراف پخش میشوند بیش از اندازه ای است كه در هر بار جستجو و بازگشت به لانه توسط ماهی نر جمع آوری میشود .این شیطنت و نافرمانی بچه ها در روز چهارم ازتخمگذاری (سوم از باز شدن تخمها)به حدی میرسد كه دیگر ماهی نر قادر به سازماندهی آننبوده و از طرفی شدت فعالیت مداوم و سخت او را خسته و عصبی كرده است در این مرحلهاست كه پدر مهربان دیگر توان انجام وظایف خود را نداشته و خود تهدیدی برای بقای لاروها(بچه ماهیها) به حساب مِی آید.و باید از جایگاه خارج شود.این انتقال بسته به شرایط در روز سوم یا چهارم از تخمگذاری است.
- ماهیان فایتری که دوره تخمگذاری را به اتمام رسانده اند،از ذخیره غذایی بدنشان کاسته شده(رسیدن و خروج تخمها از بدن ماده وفعالیت شدید و مداوم نر)است و باید مورد توجه قرار گیرند.
- زخمهای برداشته شده در طول دوره تخمگذاری بر رویبدن ماده یا نر باید مورد توجه قرار بگیرد(هرچند غالبا جدی و کشنده نیست).باید پساز بازگرداندن آنها به جایگاههای اصلیشان نسبت به کاربرد مواد ضد عفونی کننده برای درمانشان توجه کرد.این مرحله انتهای فرایند تكثیر و آغاز مرحله تغذیه ، مراقبت و پرورش نوزادان است
.
حمل و نقل ماهی :
یکی از نکات ظریفیه که خیلی باید در موردش دقت کرد . وارد شدن ضربه به کیسه حمل ماهی ها , یا سرد شدن آب کیسه و یا کم شدن هوای داخل کیسه حمل و نقل باعث صدمات جبران ناپذیری به ماهی میشه که گاه در دراز مدت اثر خودشو نشون میده .
در موقع حمل و نقل ماهی و یا حتا خرید ماهی بهتره که از دبه های پلاستیکی کوچک استفاده بشه که هم جلوی ضربه های وارده رو میگیرن و هم توسط بعضی از انواع ماهی ها که زائده های تیزی دارن مثل لوچ دلقک , کیسه نایلونی پاره نمیشه و شما رو دچار دردسر نمیکنه .
بهتره نیمی از اون رو از آب پر کنید و باقی ظرف رو خالی بذارید . بهتر اینه که آب داخل دبه رو هم از منزل با خودتون بیارید چون معمولن آبی که توسط آکواریوم فروشی ها در کیسه های حمل ماهی پر میشه , حاوی بیماری هست و باعث میشه که آب آکواریوم شما آلوده بشه .
در صورتیکه از دبه استفاده نمیکنید , موقع خرید ماهی از فروشنده تقاضا کنید تا داخل کیسه ماهی شما رو با اکسیژن پر کنه و بعد اونو در داخل کیسه نایلونی سیاه رنگ قرار بده تا ماهی دچار استرس نشه .در موقع حمل ماهی همینطور باید دقت کنید که کیسه نایلونی در فضای سرد قرار نگیره . چون اغلب ماهی ها متعلق به آب گرم هستن و در صورت قرار گرفتن در هوای سرد بهشون شوک وارد میشه .
بعضی از ماهی های حساس مثل دیسکوس ها هم در موقع حمل و نقلشون باید خیلی احتیاط کرد وگرنه اگر دچار استرس و یا تغییر حالت شیمیایی یا حرارتی آب بشن , غذا نمیخورن و افسرده میشن و حتی میمیرن . برای اینکار باید اونها رو آب به آب کرد به روش زیر :
در کیسه رو خوب محکم کنید و لایه بیرونی کیسه رو خوب بشورید و کیسه رو توی آب آکواریوم قرار بدین و 20 دقیقه صبر کنین تا دمای آب کیسه با دمای آب آکواریوم یکی بشه
حالا در کیسه رو باز کنید و یک لیوان از آب داخل کیسه رو دور بریزین و دو لیوان از آب داخل آکواریوم رو داخل کیسه بریزین .
پنج دقیقه صبر کنید و در این پنج دقیقه کیسه رو همچنان روی آب معلق نگه دارین . حالا دوباره در کیسه رو باز کنین و این دفعه دو لیوان از آب کیسه رو دور بریزین و 3 لیوان از آب آکواریوم رو جایگزینش کنین و دوباره پنج دقیقه به همون ترتیب قبلی صبر کنین !
این کارها برای اینه که شرایط شیمیایی آب داخل کیسه و آب آکواریوم فرق می کنه و با این کار به طور تدریجی ماهی به شرایط شیمیایی آب آکواریوم عادت می کنه . مراحل بالا رو چندین بار تکرار کنید و هر دفعه با تعداد لیوان آب بیشتر و در آخر ماهی رو به آرومی با تور بگیرین و توی آکواریوم رها کنین .
ماهی هایی هم مثل پنگوسی و یا سیلور شارک ها در مواقع استرس وارونه یا مایل قرار میگیرن که اغلب این حالت در زمان حمل و نقلشون اتفاق می افته . در ضمن باید دقت کنید وقتی ماهی رو به منزل آوردین کیسه ماهی ها رو به همون صورت بسته برای مدت نیم ساعت در داخل آب آکواریوم قرار بدید تا دمای کیسه با دمای آب آکواریوم یکی بشه تا به ماهی ها در موقع انتقال شوک وارد نشه !بعضی از ماهی ها مثل سیلور شارک اگه دمای آب سرد باشه دچار سکته و مرگ میشن !
حمل و نقل گیاهان :
بهترین روش برای حمل و نقل گیاهان استفاده از کاغذ مرطوب هست که دور گیاه پیچیده بشه و سپس در داخل کیسه ای نایلونی قرار بدیم .
بهتره قسمت ریشه گیاه در مقدار کمی آب قرار بگیره . بعد از خرید گیاهان آکواریومی , در ظرف آبی که قبلن آماده کردین و داخل اون به ازای هر لیتر آب 2 قاشق غذا خوری نمک و 5 گرم پرمنگنات پتاسیم ریختین , گیاه رو برای ضد عفونی شدن به مدت 10 دقیقه قرار بدین . نمک قاتل حلزون های قهوه ای و ریز آکواریوم و تخم اونهاست و نابودشون میکنه و پرمنگنات پتاسیم هم خاصیت ضد انگلی و ضد عفونی کنندگی داره و انگلهایی که روی گیاهان هستن رو از بین میبره .
بعد از مدت تعیین شده گیاه رو با احتیاط زیر شیر آب بشورید و در داخل آکواریوم بکارید .
بعد از خرید ماهی و آوردن اون به منزل , هرگز آبی رو که توسط فروشنده در داخل کیسه ریخته شده , به همراه ماهی وارد آکواریوم نکنید . بهترین روش این هست که در ظرفی تمیز که قبلن آماده کردید و توی اون محلول ضد عفونی کننده مخصوص آکواریوم و مقداری نمک ریختین , ماهی رو با تور داخل اون بندازید و بعد از یکساعت به آکواریوم اصلی منتقل کنید . معمولن بعضی از بیماریهای قارچی و انگلی که به پوست ماهی میچسبن توسط این روش قرنطینه کردن کوتاه مدت , از بین میرن و میتونید با خیال راحت ماهی رو به آکواریوم وارد کنید . چون خلاصی از شر بیماری های ماهی دشوار و وقت گیر هست و تلفات زیادی داره , پیشگیری بهتر از دمانه .
در ضمن اگه ماهی هایی با اندازه های مختلف دارید تورهاتون رو هم متناست با اندازه ماهی ها انتخاب کنید چون گرفتن ماهی بزرگ با تور کوچک خطرناکه و ممکنه ماهی به زمین بیفته و ضربه بخوره و زخمی بشه و حتا بر اثر ضربه بمیره .
در موقع گرفتن ماهی با تور باید دقت کنید که دستتون رو بالای تور قرار بدین چون بعضی مواقع ماهی ها از تور به بیرون میپرن و آسیب میبینن .
نکته !!
بعد از هر بار استفاده از تور ماهیگیری بهتره تو رو در یک سطل که حاوی متیل بلو و آب نمک غلیظ هست بندازین تا تورتون همیشه تمیز و ضد عفونی باشه و باعث بیمار شدن ماهی ها نشه با فرو کردنش در آکواریوم .
1- به روش قفس توری شکل
2- به روش استتار گیاهی
3- به روش V که شکل هفت و پایین آن باز است.
4- به روش زایشگاه
1- به روش قفس توری شکل
معمولاً در کارگاه های پروش ماهی از این روش استفاده می شود. مکان تکثیر هر اندازه که در نظر گرفته میشود اندازه قفس توری را متناسب را یک پنجم سطح آن درست می کنند.
ماهی های مولد داخل قفس توری قرار می گیرند که توری آن چشمه های ریز دارد. نوزادان پس از تولد از چشمه های تور به بیرون از قفس تور می روند و در نتیجه از دسترس مولدین دور می مانند.
مثلاً اگر قرار است یک حوضچه بابعاد 1 متر در 5 متر برای تکثیر ماهیهای زنده زا مورد استفاده قرار گیرد، شما یک قفس توری بابعاد 1 متر مربع درست کنید.
معمولاً تعداد ماهی های مولد انتخاب شده بصورت یک گروه که 300 عدد ماهی ماده و 100 عدد ماهی نر هستند که با هم در داخل قفس توری قرار داده می شوند.
با تغییر دادن اندازه مکان تکثیر باید اندازه قفس و تعداد ماهی مولد را با توجه به ابعاد تغییر یافته متناسب در نظر گرفته شود و تغییر یابد. در یک آکواریم هم می توانید از این روش استفاده کنید. مثلاً اگر یک آکواریم به ابعاد یک متر در 35 سانتی متر و با ارتفاع 40 سانتیمتر در نظر گرفتید، باید یک قفس توری بابعاد 40 در 20 سانتی متر که ارتفاع قفس 10 سانتیمتر کمتر از ارتفاع آکواریم باشد.
بطوریکه 10 سانتی متر با کف آکواریم فاصله باشد که باعث خواهد شد بچه ماهی ها ازکف قفس توری به راحتی عبور کنند. در چنین آکواریمی می توانید 30 عدد ماهی ماده را با 10 عدد ماهی نر نگهداری کنید. ماهی های مولد را در داخل قفس توری قرار دهید و روزانه چندین نوبت غذای مناسب به آنها داده شود. آکواریم باید دارای آب تمیز، سالم و فیلتر مناسب و اکسیژن کافی باشد.خیلی زود نوزادان ماهیهای زنده زا متولد می شوند و از چشمه های تور با سرعت به بیرون از قفس توری خارج می شوند و در نتیجه از دسترس ماهی های بزرگ دور می گردند و در قسمت دیگر به ادامه زندگی می پردازند معمولاً با این تعداد ماهی که گفته شد حداکثر دو هفته طول می کشد تا آنجا پر از بچه ماهی شود.
در آنموقع باید ماهی های مولد را از داخل قفس توری بآرامی داخل یک سطل انتقال دهید و قفس توری را به مکان جدید انتقال دهید و سپس ماهیهای مولد رااز درون سطل به مکان جدید داخل توری منتقل سازید.
این عمل بترتیب ادامه پیدا می کند تا اینکه تمام سالن پرورش ماهی پر از نوزادان و بچه ماهیها می شود. بهتر است بر روی هر حوضچه یا آکواریم تاریخ تولد نوزادان- تاریخ انتقال ماهیهای مولد-نوع ماهی و مشخصات لازم ثبت شود و بهتر است در دفترچه ای روزانه تمام نکات ضروری و مهم و کارهایی که در سالن برای ماهیها انجام گرفته است، بطور دقیق ثبت شود.
2- به روش استتار گیاهی
نوزادان ماهی در لابه لای گیاهان بخوبی تغذیه می شوند و بسرعت رشد می کنند. در این روش می توان تکثیر و پرورش گیاهان آکواریمی را هم انجام داد.
3- روش V :
روش V که شکل هفت و پایین آن بصورت شیار و باز است. در این روش از قبل باید آکواریم و دو تیغه شیشه ای متحرک را در روی آکواریم دقیق نصب کرد. بطوریکه وقتی دو تیغه شیشه ای در روی دیواره های طولی آکواریم قرار می گیرد در کف آن بصورت V و شیار ایجاد شود و فاصله دو تیغه حداکثر از همدیگر نیم سانتی متر باشد که فقط نوزادان بتوانند از آن عبور کنند.
ضمناً تیغه ها باید متحرک باشد که هر زمان لازم شد براحتی برداشته شوند. بنابراین با دو شیشه باریک به دیواره آکواریم حالت نگهدارنده با محاسبه دقیق بطوریکه فاصله ها به دقت رعایت شود و با شیبی که ایجاد کرده ایم باید بصورت مورب داخل آکواریم قرار بگیرد و فاصله دو تیغه شیشه از کف آکواریم هم حداقل 20 سانتی متر در نظر گرفته شود را درست می کنیم.
ماهی ماده را که آماده زایمان است به داخل V (فضای هفتی شکل )قرار می دهیم، پس از زایمان نوزادان از شیار کف به قسمت پایین آکواریم می روند و در امن و امان باقی می مانند. بعد از آنکه ماهی ماده زایمانش تمام شد آنرا به آکواریم اولیه در کنار بقیه ماهیها انتقال می دهیم و حالا برای راحتی بچه ماهیها می توانید دو تیغه شیشه ای را برداشته و در همانجا آنها را پرورش دهید.
4- روش زایشگاه
کسانی که فقط یک آکواریم دارند و در آن انواع ماهی ها را نگهداری می کنند و ماهی ماده زنده زا آماده زایمان دارند بهتر است برای تکثیر و پرورش نوزادان از روش زایشگاه استفاده کنند. در فروشگاه های آکواریم ظرف مخصوصی بنام زایشگاه بهمین منظور عرضه می شود.
با استفاده از زایشگاه تعداد زیادی از بچه ماهی ها به ثمر می رسند. طرز استفاده از زایشگاه بسیار آسان است.
ابتدا زایشگاه را در گوشه ای از آکواریم به حالت شناور در سطح آب قرار می دهید و یک شعله اکسیژن را داخل آن جاسازی می کنید. ماهی ماده آماده زایمان را داخل آن گذاشته و درب زایشگاه را روی آن می گذارید تا ماهی ماده خودش را به بیرون پرت نکند.سپس باید منتطر بود زایمان بطور کامل انجام شود.
بعد از آنکه یقین حاصل شد زایمان بطور کامل انجام شده است، ماهی ماده را به آرامی به آکواریم باز می گردانیم و غذای مناسبی در اختیارش قرار می دهیم. بهترین غذای زنده نوزاد میگوی آب شور است. این غذا بسیار مقوی و دارای پروتئین بالایی است.
از انواع غذاهای پودر شده می توانید برای تغذیه نوزادان استفاده کنید. پس از چند روز که نوزادان بخوبی رشد کردند بطوریکه اطمینان حاصل شد که قادرند بخوبی شنا کنند و اندازه آنها هم بزرگتر شد می توانید با احتیاط لازم آنها را به آکواریم منتقل نمایید.
تغذیه و پرورش ماهیهای زنده زا:
نوزادان ماهیهای زنده زا مانند نوزادان گونه های دیگر بعد از زایمان تا دو روز از کیسه زردهای که دارند تغذیه میکنند واحتیاج به غذای دیگری ندارند ، در روز سوم نوزادان را می توان با غذاهای خشک پودر شده و یا نوزادان میگوی نمکی تغذیه کرد .
نوزادان ماهیهای زنده زا بسیار پر خور هستند و رشد سریعی دارند به طوری که بین 1-2 ماه بالغ میشوند ، هر چه شرایطی مانند تغذیه مناسب نور مناسب آب مناسب و فضای کافی برای رشد بزرگتر باشد این مدت زمان کمتر میشود ولی برعکس اگر شرایط نگهداری مناسب نباشد ماهیها گاهی تا 6 ماه هم بالغ نمیشوند ، نکته دیگر در تکثیر ماهیهای زنده زا این است که پس از این که جنسیت نوزادان مشخص شد ماده ها و نر ها را در صورت امکان از هم جدا کنید تا رشد آنها سریعتر شودبعد از اینکه نوزادان کمی درشتتر شدند آنها را با غذاهای دیگر تغذیه میکنیم.
ماهیهای زنده زا
1- گوپی ها
2- سوارتیل ها
3- پلاتی ها
4- مولی ها
ماهی های زنده دارای جذابیت و رنگ آمیزی متفاوت و دارای مطالب و نکات مهم و قابل توجهی هستند که دانستن آنها نتیجه تکثیر و پرورش را بیشتر خواهد کرد. یک مطلب که تا کنون برای خیلی ها درنقطه ابهام باقی مانده است اینکه چرا به اینگونه ازماهی ها زنده زا لقب داده اند؟ و برای همگان پرسش ایجاد شده است.
بهتر است بدانید که این گروه از ماهیها هم مثل بقیه ماهیها تخم گذار هستند و نکته جالب و ظریفی در آن نهفته است که با بررسی دوران جنینی تخم این مطلب مشخص می شود.
می دانید زمانیکه تخم از تخمدان ماهی ماده خارج می شود تا زمانیکه تبدیل به لارو می شود این مدت را دوره جنین تخم می گویند.
باز شدن تخمها در بعضی گونه های ماهی چندین ساعت و در بعضی گونه ها چندین روز بطول می انجامد.
درماهیهایی که زنده زا لقب گرفته اند، معمولاً دوره جنین تخم ( یعنی تبدیل تخم به لارو ماهی ) در درون کیسه تخمدان ماهی ماده طی می شود و تخم بارور شده و آماده باز شدن در آخرین ثانیه خروج از لوله تخمدان تبدیل به لارو می شود. دیده شده است که حتی بصورت تخم هم رها و در مدت چند ثانیه بعد تبدیل به لارو شده است.
نوزادان ماهی های زنده زا هم مثل بقیه نوزادان ماهیهای دیگر همراه خودشان دارای کیسه زرده هستند که علاوه بر تغذیه از کیسه زرده قادر هستند از ساعت اولیه زندگی خود بخوبی انواع غذاها را استفاده و براحتی شنا کنند. اغلب ماهیهای زنده زا بچه های خود رامی خورند. باید برای حفظ و رشد آنها مراقبتهای لازم صورت گیرد.
طول مدت زایمان ماهیهای زنده زا معمولاً با چند روز اختلاف در هر ماه یک نوبت خواهد بود و اختلاف چند روز بخاطر رابطه مستقیم با درجه حرارت آب دارد.
اگر درجه حرارت آب پایین باشد دوران بارداری طولانی تر می شود و اگر درجه حرارت آب بالا باشد دوران بارداری کوتاه تر خواهد بود. ( این تغییرات درجه حرارت معمولاً بین 18 درجه سانتیگراد تا 32 درجه می باشد. ) تعداد نوزادان بدنیا آمده در هر نوبت بستگی به اندازه شکم ماهی ماده دارد.
هر چه این اندازه بزرگتر می شود تعداد نوزادان هم بیشتر خواهد شد. ماهیهای زنده زا بسیار آرام هستند و برای ماهی های دیگر هیچ صدمه ای ندارند. فقط بعضی اوقات در ماهی سوارتیل دیده شده است که بر اثر رقابت برای انتخاب جفت با همدیگر درگیری داشته اند که موجب از بین رفتن آنها شده است بطور معمولی یک ماهی نر می تواند با سه ماهی ماده بخوبی در تکثیر مورد استفاده قرار بگیرد. برای تکثیر و رشد بهتر ماهی های زا هر چه دفعات غذا دادن بیشتر باشد بهتر است.
بطوریکه در هر نوبت غذای کمتری در اختیار ماهی ها قرار می گیرد. در واقع میزان غذای مصرف روزانه ماهیها محاسبه می شود و معمولاً در چندین نوبت آنرا در اختیار ماهیها قرار می دهند.
نکات ضروری در امر تکثیر و پرورش ماهیها همراه با ایجاد و حفظ و کنترل چرخه اکولوژیکی و زیستی ماهیها همواره باید مورد توجه قرار داشته باشد.
این قاعده در مورد گیاهان آبزی نیز صادق است. گیاهان آبزی با جذب نور – اگرچه آن نور مصنوعی باشد – و گرفتن گاز کربنیک از محیط آب، تولید اکسیژن می نمایند. این فرایند نقش بسیار حیاتی در تامین اکسیژن آب جهت تنفس ماهیها و در کل، آبزیان دارد . به علاوه، وجود پوشش گیاهی به عنوان سایه بان، پناهگاه، مخفیگاه و زایشگاه طبیعی در مخازن آکواریوم پر اهمیت است.
باید توجه داشته باشید که گیاهان آکواریومی به چند مورد اساسی نیازمندند
کف پوش مناسب:
برای نگهداری گیاهان داشتن کف پوش مناسب از اساسی ترین نیاز
هاست.سنگ ها باید حدود 2-3 میلیمتر باشند .کلسیم آنها باید بسیار اندک
باشد.نباید زبر و نوک تیز باشند.زیرا در این صورت گیاه شما قادر به ریشه
دواندن نیست و براحتی صدمه دیده و موجب مرگ گیاه می شود.یکی از بهترین پوشش
ها که امروزه در اکثر مغازه های آکواریوم یافت می شود سنگریزه های ساحل است
زیرا که فاقد مواد مضر بوده و نیز بسیار صیقل خورده و مناسب است.
گیاهان در این نوع شن به راحتی می توانند ریشه دار شوند همچنین این بستر موجب می شود تا
با رشد ریشه ها در کف استقامت و ماندگاری آنها در کف آکواریوم افزوده
شود.استفاده 100% از شن نیز توصیه نمی شود.زیرا شن ها می توانند به تکه ای
سخت و محکم تبدیل شوند که مانع رشد ریشه ها می شود.
همچنین از خاک به دلیل داشتن برخی مواد مضر بپرهیزید.همچنین برای کاشت گیاهان می توانید از گلدانهای سفالی یا پلاستیکی استفاده کنید.البته منظور گلدان صرف نیست بلکه می توانید
از ظرف ماست ،لیوان یکبار مصرف و دیگر ظروف استفاده کنید. در اینصورت یکی از
مسایل مهم در کاشتن گیاهان آکواریومی که در آمدن آنها پس از کاشت است برطرف
خواهد شد.برای این منظور سطلی را از آب پر کنید و در داخل این سطل اقدام به
کاشتن گیاهان نمایید.سپس ظروف را به آکواریوم منتقل کنید.
ریشه ی گیاه را در هنگام کاشتن به خوبی پهن کنید و از آسیب وارد کردن به آن دوری کنید.در هنگام
کاشت و یا در هر زمانی برگ های خراب، سوراخ و یا صدمه دیده را جدا کنید زیرا
انرژی که صرف بازیابی این برگ خواهد شد می تواند برای تولید برگ های تازه و
سرحال به کار رود .
مواد مغذی :
برخی از مواد برای رشد گیاهان نیار است.یکی از این مواد آهن
است که در سبزه و نیز رشد رنگدانه های سبز گیاهان به کار می رود.دیگر مواد
مورد نیاز گیاهان عبارتند از:منگنز،روی،منیزیم، مس، پتاسیم، سولفور، فسفر،
کلسیم، و نیتروژن.البته این به این معنی نیست که شما باید تک تک این مواد را
تامین کرده و در اختیار گیاه قرار دهید.
بلکه بیشتر این مواد در آب شیر موجوداست و برخی نیز از طریق ماهی ها و و باقی مانده ی غذا ها تامین می شود.تنهاچیزی که در این مورد نیاز دارید داشتن مقداری کود مایع(یا بصورت قرص)برای
آکواریوم است که از وجود مواد مورد نیاز برای گیاهانتان اطمینان حاصل کنید.از
دیگر مواد مورد نیاز ماهی ها نیترات است که با تبدیل اوره ی حاصل از ادرار
ماهی در اختیار گیاهان قرار می گیرد.
نور:
از دیگر سوالاتی که ممکن است در ذهن اکثر افراد مطرح شوداین استکه آیا نور آکواریوم من به اندازه ی کافی است؟باید توجه داشته باشید که استانداردی که برای همه ی آکواریوم ها و تمام گیاهان صدق کند وجود ندارد بلکه میزان نور با توجه به موقعیت آکواریوم و گیاهان درون آن تعیین میشود.
ولی به یاد داشته باشید که نور زیاد همیشه رشد زیاد را به دنبال ندارد یعنی شما نمی توانید با داشتن اندکی ماهی نور آکواریوم را زیاد کرده و انتظار رشد گیاهان را داشته باشید(وبرعکس). بلکه باید همواره تعادلی میان نور و گازکربنیک آکواریوم برقرار باشد.
پس همیشه سعی کنید این تعادل را حفظ کنید.استانداردی که برای اکثر آکواریوم ها به طور نسبی صادق است 1.5-2 وات(Watt) برای هر 4 لیتر(1gallon=3.7853) می باشد.البته در مورد رنگ نور سعی کنید رنگ های مختلف(طیف های مختلف) را امتحان کرده و بهترین را انتخاب کنید.
و اصلا نگران گیاهان نباشید زیرا گیاه می تواند ظرف چند روز دوباره به حالت قبلی باز گردد. یکی از بهترین نورهایی که می تواند مورد استواده قرار گیرد ترکیبی از 2 لامپ فلورسنت و لامپ هالوژن است .
گیاهان آکواریوم در کل به سه دسته تقسیم میشن :
گیاهان رو آبی :
که در سطح آب شناور هستن , قابل کاشتن نیستن و روی سطح آب رشد میکنن و نیاز به نور شدید دارن و از ذرات معلق در آب تغذیه میکنن . این گیاهان مناسب برای تولید مثل ماهی های زنده زا هستن و بچه ماهی ها در لای برگها و ریشه های نازک و کوچک اونها مخفی میشن و محیط مناسبی برای زایمان ماهی های بالغ فراهم میکنن و از طرفی هم سطح آب رو تمیز و پاک نگه میدارن به علت قرار گرفتن در سطح و جذب مواد آلی سطح آب .
این گیاهان در واقع به نوعی انگل و مزاحم هم به حساب میان چون در مدت کوتاهی تمام سطح آب رو میپوشونن و مانع از رسیدن نور و اکسیژن به عمق آب و گیاهان دیگه میشن نمونه این گیاهان انگل Azolla هست که در تصویر مشاده میکنید .
بهتره هر چند وقت مقداری از این گیاهان رو دور بریزید و یا از ماهی های گیاهخواری مثل سیلور دالر و یا گورامی ها هم جزو ماهیهاتون داشته باشید تا این نوع گیاهان رو کنترل کنن . در ایران تنها یک نوع از این گیاهان فروخته میشه به اسم " کرفسی " یا Wisteria که گیاهی بسیار زیبا با رشدی فوق العاده ست . کافیه یک بوته کوچک از اونو روی آب آکواریوم بندازین تا در مدت خیلی کوتاهی تمام سطح آب رو بیپوشونه و زیبایی خاصی به آکواریوم بده .
یکی از گیاهان دیگه که بیشتر مخصوص برکه ها ست گیاه نیلوفره که اون هم زیبایی خاصی داره و میشه در حوض هایی که ماهی طلایی نگهداری میکنن اونو پرورش داد .
گیاهانی که در لایه های میانی آب قرار دارن :
گیاهانی هستن که ریشه اونها چندان عمیق نیست و بیشتر در لایه های میانی آب معلق هستن و تا سطح آب رشد میکنن . نیاز به مواد آلی مغذی برای تغذیه ندارن و این مواد رو توسط ریشه هاشون از خود آب دریافت میکنن و نیاز به بستر مناسب ندارن .
گیاهانی که ریشه اونها در خاک یا ماسه و بستر آکواریوم قرار داره :
جزو زیبا ترین و با دوام ترین گیاهان آکواریوم هستن . متاسفانه در ایران گیاهان آکواریومی تنوع چندانی ندارن و به چند نوع خاص محدود شدن .
در ایران فقط چند نوع با دوام از این گیاهان فروخته میشه . این گیاهان مثل گیاهان آپارتمانی دارای ریشه هستن و رشد خوبی دارن و زیبایی فوق العادی ای به محیط ماهی ها میبخشن .
از مواد آلی موجود در بستر آکواریوم بعنوان کود و خاک تغذیه و استفاده میکنن و با جذب این مواد باعث زلال شدن آب و بهینه سازی محیط آکواریوم میشن .
امّا در نهایت این گیاهان و باکتری ها هم از مصرف پسماندها چیزی دیگر تولید می کنند که اظافه می ماند و البته، مواردی هست که توسط باکتری ها و گیاهان جذب نشود.
این اضافات برای ماهی ها سمّی خواهند بود و علاوه بر آن، آب را سنگین و اکسیژن گیری آن را کم می کند. شما با نو نمودن مقداری از آب از یک زمان تا زمان دیگر این موارد را کنترل می کنید.
** چه موقع و چه مقدار از آب باید نو شود ؟
مدت و مقدار این نو کردن بستگی دارد به اندازه آکواریوم که آن را می توانید از روی جدول زیر بسنجید :
اندازۀ تانک اندازۀ آبی که باید نو گردد اندازه تانک اندازۀ آبی که باید نو گردد فاصلۀ زمانی برای نو کردن آب
50 - 60 لیتر 10 - 20 لیتر 12 - 15 گالن 3 - 5 گالن هفتگی
80 - 100 لیتر 20 لیتر 20 - 25 گالن 5 گالن هفتگی
110 - 120 لیتر 20 - 30لیتر 28 - 30 گالن 5 - 8 گالن هفتگی
160 - 200 لیتر 30 - 40 لیتر 40 - 50 گالن 8 - 10 گالن هفتگی
250 لیتر 20% آب 60 گالن 20% آب ماهیانه
** اشتباه های رایج
الف) دیده شده گاهی کسانی آب آکواریوم شان را در مدت زمانی کمتر از یک هفته ( برای نمونه 3 روز یک بار ) نو می کنند. در این شرایط ماهی ها و گیاه های شما ناراحت خواهند بود؛ باکتری های مفید موجود در آب، فرصتی برای زایش و زیاد شدن نخواهند داشت.
ب) نو کردن آب به ندرت انجام داده می شود. دیده شده افرادی به نظر خود نیازی به نو کردن آب نمی بینند و این کار را بیهوده قلمداد می کنند. یا برخی دیگر آب را در هر 3 ماه یک بار و یا در بازۀ زمانی دیگری نو می کنند و در عوض مقدار بیشتری را عوض می کنند.
برای نمونه نصف آب را در هر 3 ماه، نو می کنند. با این کار مقدار زیادی سموم مختلف در آب انباشته می شود و هنگامی که مقدار زیادی از آب را نو می کنید، ناگهان شرایط آب تغییر می کند؛ پس با دو مورد روبرو خواهیم شد.
یکی این که در زمانی که سموم در آب انباشته می شوند آسیب زیادی به ماهی و گیاه می رسد.
دیگر آن که با ورود آب جدید به مقدار زیاد، ماهی ها ناگهان دچار استرسی می شوند که ناشی از این ناهمگونی ناگهانی است.
این شرایط اگر در همان لحظه، ماهی شما را نکشد، عمر آن را بسیار کم، زایش آن را دچار اشکال و شادابیش را کم می کند.
دقت کنید که نگهداری از آکواریوم یک سرگرمی است که با گذاشتن چند ساعت زمان در هفته بهترین آرامش را به شما خواهد داد.
اگر این زمان کم را هم ندارید، بهتر است از نگهداری ماهی صرف نظر کنید.
**نو کردن آب بدون ریخت و پاش :
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ چه چیزی برای نو نمودن آب آکواریوم لازم دارید؟ ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
- دو سطل تمیز که فقط برای این کار نگه داشته ایم و هرگز با مواد شوینده و شیمیایی تماس نداشته اند.
- دو متر لوله، یا دستگاه سیفون که امروزه همه جا پیدا می شود و در مورد آن مقاله هایی موجود است.
- داروی ضدّ عفونی و داروی ضدّ کلر برای شرایطی که آب را مستقیم از لوله می گیرید؛ ( می توانید آب را از 24 ساعت قبل از لوله بگیرید و نگه دارید تا کلر آن دفع شود )
- یک حولۀ کوچک برای جلوگیری از بیرون ریختن احتمالی آب
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ چگونه آب را از داخل آکواریوم بکشیم : ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
ابتدا حوله را پهن کرده و دو سطل را روی آن می گذاریم. یک سر لوله را در آب آکواریوم و سر دیگر را در سطل قرار می دهیم.
در صورتی که از سیفون استفاده شود آن را به صورت روش زیر استفاده فرمایید.
سری را که در سطل است کمی بمکید تا آب جریان پیدا کند.
این یک روش سنّتی است که به کمی تمرین نیاز دارد و ممکن است آب به درون دهان شما برود.
برای جلوگیری از این اتفاق می توان از "سیفون های ساچمه دار" استفاده کرد.
اگر از دستگاه سیفون استفاده می کنید، می توانید سنگ ریزه های کف آکواریوم را نیز تمیز کنید.
- با شصت خود ته لوله را بسته نگاه دارید، استوانه را داخل آب قرار دهید و آن را با آب پر کنید.
استوانه را به طور عمود بلند کنید و بیرون از آب نگه دارید و منتظر بمانید تا هوا خارج شود و لوله از آب پر شود.
- قبل از خروج آب از لوله دهانۀ آن را با انگشت ببندید
- استوانه را مثل عکس دوباره زیر آب کنید تا هوا از آن خارج شود.
- حال استوانه را داخل سنگریزه های کف فشار دهید تا مواد اضافی ته نشین شده را از لای شن ها به همراه آب بیرون بکشد.
وقتی سنگ ریزه های قسمتی را تمیز کردید، با شصتتان ته لوله را ببندید تا شن ها برگردند سر جایشان و دوباره بتوانید قسمت دیگری را سیفون کنید.
سعی کنید به فاصلۀ 2 سانتی متر از اطراف گیاه ها را سیفون نکنید تا به ریشۀ آن ها آسیبی نرسد.
در کنار سیفون کردن می توانید کارهای سلیقه ای و مرتب کردن را نیز انجام دهید.
**چطور آکواریوم را دوباره پر کنیم؟
معمولاً شما آکواریوم را دوباره با شیر آب پر می کنید. برای بیشتر ماهی ها این کافی نخواهد بود و شما باید ابتدا شرایط آب را در نظر بگیرید. وقتی که آب آشامیدنی تولید می شود، متخصصین به ناچار برای نگهداری ماهی تولید نمی کنند.
البته کار آن ها این است که آبی را تولید کنند که برای بشر قابل نوشیدن باشد، مزۀ مناسبی داشته باشد، آلودگی و میکروب کمی داشته باشد و البته نباید به تجهیزات و لوله ها نیز آسیب برساند.
منطقی است که تمرکز مواد سنگین آب ( فلزّات ) افزایش پیدا می کند و یا مواد شیمیایی مانند کلرین برای کشتن میکروب ها و باکتری های خطرناک استفاده شود.
همین دلایل کافی است تا آبی که ما در شرایط عادی و کمال سلامت می نوشیم، برای مایۀ مخاطی بسیار حسّاس و مهمّ روی پوست ماهی ها خطر جدّی باشد.
همچنین ورود مستقیم آب لوله، باکتری های مفید موجود در آکواریوم را نیز می کشد و خود نیز خالی از انواع این باکتری ها می باشد؛ زیرا با کلر ضد عفونی شده و مقدار زیادی کلر در آن محلول است.
**چگونه آب مناسب را فراهم کنیم؟
سعی کنید تا جای ممکن درجه حرارت آب تازه به دمای تانک شما نزدیک باشد. در صورتی که آب تازه فقط یک یا دو درجه از آب تانک شما سردتر باشد برای ماهی خوب است.
مخصوصآ در ماهی ها ی جفت شده، این سرما باعث افزایش سوخت و ساز بدن ماهی و آماده شدن آن برای تخم گذاری می شود.
همزمان که آب را داخل سطل می ریزید هر یک از داروهای پیشنهاد شده را می توانید اضافه کنید.
** آب را به آکواریوم اضافه کنید :
زمانی که می خواهید آکواریوم را با آب تازه پر کنید مطمئن باشید که سنگریزه ها را خیلی زیاد جابجا نکردید و یا گیاهی در نیامده باشد.
همچنین آب را طوری بریزید که دکور آکواریوم خراب نشود و گیاهان نیز از جا کنده نشوند. عکس های زیر روش های ریختن درست آب در آکواریوم را به شما نشان می دهد.
بعد از پر کردن آکواریوم، دوباره وسایل برقی آن را به پریز وصل کنید، می توانید چند قطره Sera Nitrivec به آب اضافه کنید تا شرایط اکوسیستم زودتر به ثبات برسد.
کارها و مراقبت های روزانه
الف ) نور ( روشن و خاموش کردن لامپ ) :
بهتر است برای این کار یک تایمر نصب شود؛ برای نور دهی روی زمانی حدود 12 ساعت در روز تنظیم گردد که این مدت زمان، اصولاً طول گرمایی روز نامیده می شود.
ب ) دما ( سیستم کنترل حرارت محیط آب ) :
بخاری های امروزی به طور کاملاً مطمئنی کار می کنند، با این حال شما باید حداقل یک بار در روز دمای آب را چک کنید تا مطمئن شوید همه چیز خوب است.
ج ) همچنین شما باید چک کنید که پمپ هوا و فیلتر تصفیه به خوبی کار می کنند.
د ) به ماهی ها دو یا سه بار در روز غذا دهید، امّا فقط به همان مقدار که در عرض زمان کوتاه می خورند.
ماهی هایی که در شب فعّالیت می کنند باید بعد از خاموش کردن لامپ و در شب به آن ها غذا داد. البته در بارۀ غذا دادن به ماهی ها مقالات مفصّلی در قسمت مربوط موجود می باشد.
کارها و مراقبت های هفتگی
الف ) نو کردن (تعویض) آب :
برای آکواریوم ها در اندازه های کوچک و یا آکواریوم هایی که ماهی های زیاد دارند. باید هر هفته، مقداری از آب آکواریوم را تازه (تعویض ) کنید. برای آکواریوم های بزرگ و آکواریوم هایی که ماهی کم دارند، این نو کردن آب را به طور ماهیانه و یا به مقدار خیلی کم در هفته انجام خواهید داد.
ب ) چک کردن پارامتر های آب :
یک بار در هفته باید مقدار نیترات و سختی آب را چک کنید (در ادامه توضیح کامل خواهم داد ).
کارها و مراقبت ها، مطابق نیازهایی که ممکن است پیش بیاید
تمیز کاری :
جمع کردن برگ های پوسیده گیاهان
هرس کردن گیاهان
پاک کردن جلبک ها از روی شیشه
سیفون کردن کف آکواریوم
پاکیزه کردن فیلتر :
در مراتبی از زمان باید فیلتر از آلایش های گوناگون پاک شود، بعضی از موادّ داخل فیلتر نیز مانند زغال و سرامیک و .. بعد از مدتی باید جابجا و نو (تعویض) شوند.
کارها و مراقبت های سالانه
نو کردن لامپ :
حتّی اگر لامپ شما سالم باشد و در حال کار کردن باشد بهتر است آن را نو کنید چون به مرور زمان از کیفیت نور آن کاسته می شود.
در صورتی که دو یا چند لامپ دارید آن ها را به فاصلۀ 2 ماه از هم نو کنید زیرا با نو کردن ناگهانی تمام لامپ ها، نور آکواریوم شما ناگهان تغییر می کند و استرس و دلهره به جان ماهی هایتان می افتد.
نوع ماهی هایی که می خواهیم نگهداری کنیم در تعیین اندازه و خرید آکواریوم نقش بسیار مهمی رو ایفا میکنه ! بطور کل ما دو گونه کلی ماهی داریم که میتونیم در محیط آکواریوم اونها رو پرورش بدیم :
- ماهی های آب شیرین .
- ماهی های آب شور .
ماهی های آب شیرین به دسته بسیار بزرگی تقسیم میشن که انواع بسیار متنوعی دارن و پرورش و نگهداری بیشتر اونها ساده ست و گونه های زیادی دارن . اما ماهی های آب شور نگهداری و پرورششون بسیار پُر خرج و پر زحمته و تنها آکواریومیست های حرفه ای قادر به نگهداری از اونها هستن اگه لوازم و امکانات مورد نیاز ماهی های آب شور در دسترس باشه و نکات لازم در خصوص نگهداری از اونها رعایت بشه , پرورش این ماهیها ساده ست ! ولی در کل ماهیهای زینتی دریایی بر خلاف زیبایی خیره کننده , از لحاظ قیمت نسبت به ماهیهای آب شیرین گرونترن و نگهداری اونها خیلی پُر هزینه تره . بطور کلی اصلی ترین لوازم مورد نیاز برای نگهداری ماهیهای آب شور شامل :
- آکواریومی باحجم حداقل 200 لیتر .- نمک دریا یا ید دار یا آب دریا با شوری 30 ppt - ماسه کنار دریا یا خرده مرجان برای کف آکواریوم .- صخره های مرجانی یا مرجان های زنده .
- فیلتر کفی .- فیلتر بیولوژیک (داخلی یا خارجی ).
- پروتئین اسکیمر ( مواد دفعی ) .- بخاری .
- لامپهای ویژه آب شور .- دستگاه های کنترل خصوصیات فیزیکی و شیمیایی آب (شوری سنج – تستهای آب – دماسنج )
همینطور برای نگهداری تخصصی گونه ها و یا موجودات خاص نظیر (مرجان ها – بی مهره ها – صدفها – ماهیهای خاص و سایر آبزیان دریایی ) لوازم مخصوصی برای اونها باید نصب بشه . که در بحث ماهیان آب شور به طور مفصل به آنها می پردازیم .
اما ماهی های آب شیرین به دسته های متعددی تقسیم میشن :
- ماهی های گیاه خوار - ماهی های گوشتخوار - ماهی های همه چیز خوار - ماهی های صلح جو - ماهی های مهاجم - ماهی های زنده زا - ماهی های آب گرم - ماهی های آب سرد - ماهی های لب شور - ماهی های پر تحرک - ماهی های کم تحرک - ماهی های عمق آبی - ماهی های رو آبی - ماهی های میان آبی .
هر کدوم از این نوع دسته ها , یک نوع آکواریوم و یک رده خاص از ماهی های هم گروه رو احتیاج دارن برای نگهداری . برای نمونه شما هرگز نمیتونید ماهی های صلح جو و یا گیاه خوار رو با ماهی های مهاجم و گوشتخوار یکجا نگهداری کنید چون در اونصورت آکواریوم شما به صحنه جنگ تبدیل میشه ! همینطور شما نمیتونین ماهی های آب گرم رو با ماهی های آب سرد نگهداری کنید چون باعث بیماری اونها میشه ! از طرفی بعضی از ماهی های گوشتخوار بعد از مدت بسیار کوتاهی اندازه شون بسیار بزرگ میشه و باید دقت داشت آکواریومی که برای این ماهی ها در نظر میگیریم از روز اول سایز بزرگی داشته باشه !!!! وگرنه شما بعد از 5 – 6 ماه مجبور میشید آکواریوم خودتونو بزرگتر کنید , در غیر اینصورت ماهی های شما افسرده و بیمار میشن و در نهایت میمیرن . همینطور در آکواریومی که کوچک و کم جا هست نمیتونید ماهی های پر تحرک رو بندازین چون جایی برای شنا کردن ندارن و بیمار میشن . پس قبل از هر چیز باید تعیین کنید چه گونه ای از ماهی ها رو میخواهید نگهداری کنید :
بطور کلی آکواریوم ها به شکلهای گوناگونی ساخته میشن ! از انواع استوانه ای تا مکعب مربع و مکعب مستطیل و حتا چند ضلعی و کتابی و یا انواع خیلی بزرگ ! اما مناسبترین و روتین ترین شکل آکواریوم , نوع مستطیل اونهاست و مزایای خوبی هم داره :
هم فضای کافی برای شنای ماهی ها وجود داره و هم زیبایی بیشتری به محیط میده و از طرفی بسیار راحت تر میتونید اونو تزئین کنید . در صورتیکه در آکواریوم های مکعب مربع و استوانه ای شما عملن قادر به تزئین آکواریوم نیستین چون فضای بسیار محدودی در اختیار دارین و تزئین اونها خیلی ساده ست و ماهی های خاصی رو هم باید نگهداری کنید که کم تحرک و کوچک باشن ! اما نکاتی که در موقع خرید مخزن آکواریوم باید در نظر بگیرید :
- سعی کنید همیشه آکواریومی رو خریداری کنید که عمق یا عرض مناسبی داشته باشه به نسبت طول آکواریوم ! برای نمونه وقتی شما یک آکواریوم به طول 80 سانتی متر خریداری میکنید باید عمقی در حدود 35 سانتی متر داشته باشه و از این مقدار کمتر آکواریوم رو بدنما جلوه میده ! و یا وقتی آکواریومی به طول یک متر یا یک متر و نیم خریداری میکنید باید بین 40 تا 45 سانتیمتر عمق داشته باشه ! مزیت عمیق تر بودن آکواریوم این هست که ماهی ها خوش نما تر میشن و هر کسی که از روبرو به آکواریوم نگاه میکنه اونو زیبا تر و عمیق تر میبینه و فضا سازی بسیار زیبایی هم میشه در اون ایجاد کرد !
مساله ارتفاع آکواریوم چندان مهم نیست و بطور نرمال بیشتر فروشندگان ارتفاع مناسبی رو انتخاب میکنن . اما اگر قصد دارین در آکواریوم خودتون ماهی های گوشتخوار و یا گیاهان آبی طبیعی نگهداری کنید , سعی کنید ارتفاع آکواریومتون هم نسبتن بلند باشه ! برای نمونه برای کسانیکه مایل به خریداری آکواریومهای معمولی هستن این اندازه ها پیشنهاد میشه :
آکواریوم کوچک :
- طول : 35 سانتیمتر
- عرض : 20 سانتیمتر
- ارتفاع : 30 سانتیمتر
----
آکواریوم متوسط :
- طول : 80 سانتیمتر
- عرض : 35 سانتیمتر
- ارتفاع : 50 سانتیمتر
----
آکواریوم بزرگ :
- طول : 100 یا 150 سانتیمتر
- عرض : 40 سانتیمتر
- ارتفاع : 60 سانتیمتر
در ضمن موقع خرید آکواریوم حتمن باید دقت کنید که آیا قادر به حرکت دادن و نظافت اون هستید یا خیر ؟ برخی افراد غیر حرفه ای آکواریومی که خریداری میکنن بسیار بزرگ هست و در موقع بیماری ماهی ها و یا عوض کردن آب آکواریوم دچار مشکل میشن , مساله ای که کسی موقع خرید بهش توجه نمیکنه ! سنگینی خود شیشه آکواریوم از یک طرف و بلند بودن ارتفاع بعضی از انواع , از طرف دیگه باعث این مشکلات میشه . مثلن قادر به بلند کردن شیشه نیستین و یا دستتون به ته آکواریوم نمیرسه که همینها مشکلاتی رو در موقع تمیز کردن ایجاد میکنه و نیازمند کمک 2 تا 3 نفر خواهید بود ! جدیدن در ایران بعضی از افراد خوش ذوق گوشه کناری آکواریوم ها رو با مته مخصوص شیشه سوراخ میکنن و شیرفلکه ای دو حالته مخصوص شیر گاز در اونجا کار میذارن که کار عوض کردن آب آکواریوم رو بسیار ساده میکنه و کافیه یه شلنگ به اون شیر وصل کنید و به راحتی آب آکواریوم رو تخلیه کنید . میتونید از فروشنده درخواست کنید این شیر رو براتون نصب کنه و یا به مغازه های شیشه بُری برید و بخواهید این کار رو براتون انجام بدن تا خیلی راحت بتونید آب آکواریوم رو عوض کنید .
گاهی اوقات هم فضای منزل یا محلی که مایلید آکواریوم رو در اونجا قرار بدید کوچک و محدوده و ناچار هستین از آکواریوم های کوچکتر یا استوانه ای استفاده کنید که اونهم سلیقه ای هست و برای این نوع آکواریوم ها ناچارید انواع خاصی از ماهی ها رو انتخاب کنید . پس موقع خرید حتما دقت لازم رو داشته باشید .
